Ülkemizde
ilk olarak 2002 yılında Kırım Kongo Kanamalı Ateşi virüsü bulaştıran
kene ısırmaları her geçen gün artış göstermektedir. Bugün itibariyle Türkiyede
140 kişinin hayatını kaybettiği kene vakasının yıllara göre dağılımı

2002- 2003 yıllarında vaka sayısı 150 iken, ölüm sayısı 6
oldu

2004′te vaka sayısı 249, ölüm oranı 13,

2005′te vaka sayısı 266, ölüm oranı 13,

2006′da ise vaka sayısı 438, ölüm oranı ise 27.

2007 ve 2008′de ise özellikle vaka sayılarında büyük artışlar yaşandı.

2007′de 717 olan KKKA vakası

2008′de bin 315′e yükseldi. 2007′de 33 kişi KKKA’dan hayatını kaybederken

2008 yılında 135 kişi hayatını kaybetti.

2009 yılının ilk 5 aylık döneminde ise ölü sayısı 5

Yukarıdaki rakamlardan da görüldüğü gibi ölüm sayısı
küçümsenmeyecek ciddi rakamlar. Terör olaylarında verdiğimiz şehitlerin, Deprem
felaketlerinde kaybettiğimiz insanların sayısıyla kıyasladığımızda Kene sorununu
bir doğal afet ve Kene terörü olarak adlandırabiliriz.

Geçmiş yıllarda kullanılan “Kanserden korkma geç
kalmaktan kork” sloganını Keneyle yaşamaya alışmak zorunda kaldığımız günümüze“KENEDEN
KORKMA GEÇ KALMAKTAN KORK” uyarlanması gerekiyor çünkü kene ısırığı ile
hayatını kaybedenlerin büyük çoğunluğu sağlık kuruluşuna ya ğeç gitmekten yada
hiç gitmemekten dolayı hayatlarını kaybediyor.

Kırım Kongo Kanamalı Ateşi Hastalığı ile ilgili kamuoyunda yanlış bilinenleri
anlatan Prof. Dr Zati Vatansever, önemli açıklamalarda bulundu. Yozgat’ta
keklik, domuz, tavşan gibi hayvanları avlayarak kene araştırması yaptığını
anlatan Vatansever, “Halk arasında keneyle ilgili çok sayıda yanlış bilinen konu
var” dedi.

Prof. Dr Vatansever yanlış bilinenleri şöyle sıraladı.

- Nereden çıktı bu hastalık, keneler neden bu kadar arttı?

Hastalık eskiden de vardı fakat biz bunu bilmiyorduk. Az sayıda da ortaya
çıktığı için farkına varılamıyordu. Birden bire çok sayıda çıkınca farkına
vardık. Bu gibi salgınların ortaya çıkışında her zaman yaban hayvanı ve buna
bağlı olarak virüs taşıyan kene sayısının artışı ile ilgilidir. Türkiye’de
azımsanmayacak boyutlarda bir ekolojik rejenerasyon var. Gerek ormanlaşma
çalışmaları gerekse kendiliğinden ortaya çıkan çalılık alanlar yaban hayvanı
sayısını arttırmaktadır. Buna ek olarak köylerden göç vardır. Tarım arazileri
işlenmediği ve parçalı arazı yapısının oluşumuna neden olduğu için yaban
hayvanları ve keneler için uygun ortamlar oluşmaktadır. 1990′lardan beri oluşan
ekolojik rejenerasyona dikkatlice bakılırsa bir çok şeyi anlamamamız daha kolay
olacaktır.

- İlaçlama yapıldı kene sayısı artacak”

Bunun bir bilimsel dayanağı olmadığı gibi yaşadığımız KKKA gerçeği ile de
ilgisizdir. Hastalığın görüldüğü 1500 kadar köyün hiç birinde çevre ilaçlaması
yapılmadığı gibi, çiftçiler tarlalarında zirai mücadele amaçlı ilaç bile
kullanmamaktadırlar. İLAÇLAMA KENE SAYISINI ARTIRMAZ SADECE YANLIŞ İLAÇLAMA
ÇÖZÜM OLMAZ

- Keneyi kendi çıkardı o yüzden öldü

Hastalık oluşumu keneyi nasıl çıkarttığınız çıkartmadığınızla değil, kenenin
sizden kaç gün kan emdiği ile ilgilidir. Keneyi 6-12 saat içinde çıkartırsanız
hastalanma olasılığı en düşük seviyededir. Geciktiğiniz sürece kene size artan
miktarda virüs vermeye devam edeceği için hastalanma riskiniz artar. Keneyi
çıkartmak için uzman olmaya gerek yok. Elinize bir eldiven giyin, yoksa bir
naylon parçası veya bez de kullanabilirsiniz. Keneyi deriye tutunduğu en yakın
yerden parmaklarınızla tutup yavaş ve sabit kuvvetle çekin, çıkacaktır. Ağız
organellerinin deri içinde kalması bir hastalık riski teşkil etmez, bunları ağaç
kıymığı batmış gibi değerlendirin.

- Kendiniz çıkarırsanız keneyi kusturursunuz ve hastalanırsınız

Kenelerde “kusma” olarak adlandırılan mekanizma farklıdır. Keneyi mekanik olarak
sıktığınızda kusmaz. Dolayısıyla keneyi tutup çekmeniz onun kusmasına neden
olmaz. Keneyi çıkartırken yapılmaması gereken şey üzerine çeşitli maddeler
dökmek veya yakmaktır. İşte bunlar keneyi kusturabilir.

- Keneyi çıkartırken ağız içerde kalırsa hastalanırsın

Kenenin ağzında salgı bezi yok, dolayısıyla kopmasının bir hastalık riski
oluşturması beklenemez. Bunu ağaç kıymığı gibi algılayıp ona göre değerlendirmek
gerek.

- Gidin doktor çıkartsın

Kendiniz hemen çıkartın sonra istiyorsanız doktora gidip bilgi verin. Çıkartma
konusunda kendinize güvenmiyorsanız yine doktora gidebilirsiniz.

Unutulmaması gereken tek şey: Sizi kene tuttuysa 10 gün boyunca
ateş ve kırgınlık yönünden kendinizi izleyin ve kuşkulandığınızda hemen doktora
gidip bilgi verin. Özelikle kırsal alanda çalışan insanlar bu gibi belirtileri
ilk başlarda önemsememekte ve geç kalınıyor.

kene ilaçlama

Türkiye’de ölümle sonuçlanan kene vakalarının hemen hepsinde ortak bir nokta var.  Sağlık kuruluşuna geç gitmek veya hiç gitmemek. 

Kene ısırığı şikayetiyle ilk anda bir sağlık kuruluşuna gidenler arasında ısıran kenenin Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) virüsü taşımasına rağmen yapılan müdahale sonucu hayatlar kurtarılmıştır.

Kentsel alanlarda Erken başvuran kişilerde, erken ilaç alan kişilerde ölüm oranını sıfırdır. Fakat kırsal alanlarda yıllardır kene ile yaşamış yaşamaya alışmış insanlar kene ısırığını ilk anda dikkate almamaktadır.

Bunun sebebi çevrelerinde kene ısırığı vakasına rastlayan kişilere hiç bir şey olmaması ve herkesin bu keneler o keneler değil mantığında olmasından kaynaklanabilir.

Elbette ki bütün keneler virüslü değildir. (Ama her kene ısırığı aslında başka başka virüs enfekte edebilir) Bahçenizde, tarlanızda, çevrenizde toplu olarak bulunan yüzlerce kene içinden sadece biri veya birkaçı virüslü olabilir ve hiçbirimiz sadece bakarak kenenin tehlikeli olup olmayacağı konusunda tanı koyamayız.

Ayrıca kenenin bulaştırdığı virüs bazı insanları etkilemektedir fakat aynı kene bazılarında bilim adamlarının bile nedenini bilemediği bir şekilde ölüme yol açabilmektedir. Burada Genetik faktörler olabilir. Ölümlerle sonuçlanan kene ısırmalarında “Genetik yatkınlık” olabilir. Genetik yatkınlığı artan insanların çoğalmasımı yoksa kenelerin çoğalması mı kene sorununu gündeme getirdi. bizce bu konu üzerinde de araştırılma yapılması gerekmektedir.

Ölümlü kene vakalarında daha çok yetişkinlerde görülmesi çocuklarda daha hafif seyretmesi yetişkinlerde insan bağışıklık sistemi ile ilgili bir sorunun varlığını gösteriyor.

Kene İlaçlama

Ülkemizde Sistemli bir kene taraması yapılmamış olsada kene ısırığı şikayetiyle hastenelere gelenlerin sayısına bakıldığında 2009 Yılı Geçtiğimiz yıllara göre kene yoğunluğunun fazla olduğunu gösteriyor.

Ülkemizde 2002 yılından beri özellikle yaz aylarında moda-magazin anlayışı içerisinde gündemi oluşturan Kırım-Kango kanamalı ateşi (KKKA) hastalığı ve özelllikle vektörü keneler, hastalığın dolayısı ile kenelerin görülmediği kış aylarında rafa kaldırılıp kış uykusuna yatırılmış ve unutturulmuştur…..! Ülkemizde her alanda alışılagelmiş günü kurtarma ve rant anlayışıyla oluşturulan politikaların, burada da devreye girdiği hem hastalık, hemde keneler ile ilgili yaz aylarında bir bardak suda fırtına koparanların, kış aylarında bunu tamamen unuttukları görülür.  Tabii ki kış aylarında vektör keneler sahnede olmadığı için, insanlarada hastalıkta görülmemekte ve bu nedenle hastalığı taşıyan kenelerin de önemi ortadan kaldırılmaktadır.  Buna bağlı olarak ülkemizin konu ile ilgili ileri gelen bakanlık temsilcileri ve işbirliği içerisinde olduğu akademisyenleri de aynı keneler de olduğu gibi, kış aylarını inaktif, pasif bir durumda geçirirler……!

    Bu durumun yaz yaz ayları başlarına, ilk insan hastalığa yakalanıncaya veya hastalığa bağlı olarak ilk insan ölünceye kadar sürecektir.

    2007  yılının Nisan ayında bu zihniyet anlayışıyla ilk toplantı yapıldı ve yaz boyunca dizi film aanlayışı içinde ilgili,ilgisiz, taraf veya taraf olmak isteyen. Kendini afişte etmek isteyen birçok bakanlık temsilcisi özellikle büyük kentlerimizin deniz kenarındaki otelllerinde ulusal, uluslararası toplantılar, panelller, konferanslar gibi aktiviteler yaptılar.

     Yine yaz ayları başına geldik ve unutulan kış uykusuna yatırılan keneler yavaş yavaş yine gözükecekler AMAN DİKAT

Kene ilaçlama  ilaçlama

Genelde zor gibi gözüksede bu sorunun cevabı arandığında EVET yaşanılabilir olduğunu görürüz.

NASIL OLACAK ?
Öncelikle insan ve hayvanların yaşam alanları çağa uygun alt yapı ile donanımlı olması gereklidir, bunu öncelikli olarak sıralamak gerekirse kanalizasyon, temiz su, elektrik, raylı taşımacılık ulaşım sistemi, ana ve tali yollar olarak sıralıyabiliriz.
bunlarla birlikte yaşanılan binaların içinin dışarı ile izalasyonu tam olursa, evsel ve hayvansal atıkların, arıtılarak dönüşümü sağlanır, insan ve hayvanların ferdi bakım ve beslenmeleri çağa uygun olarak gerçekleştirilirse her türlü zararlı haşere ile zararsızlık nıoktasında yaşanabilir.

Tüm bu anlatılanlar için kaynak da var ülkemizde. Nedir bu kaynak? Ülkemizde tüm insan ve hayvanlar da, özelikle bilinçsizce kullanılan büyük çoğunluğu ithal kimyasalllara sadece 2007 yılında ve sadece kene mücadelesinde yaklaşık 2 milyon Amerikan doları tahsis edilmiş. İşte kaynak her yıl ödenen ve ödenmeye devam edek olan bu Amerikan dolarları.

Her yıl bu amaçla ve bilinçsizce harcanan dolarlarla onlarca, 100′lerce hatta 1000′lece insan ve hayvan yaşam alanı, bu yaşam alanlarında yaşayanlar çağdaşlaştırılabilir.

KENE

Kene nedir ?
Nerede yaşarlar ?
Nerde kenetlenirler ?
Nasıl beslenirler ?
Kenenin Gelişimi

Kenenin Tehlikeleri

Bulaştırdığı Hastalıklari
Kene Hastalıkları
Kirim Kongo Ateşi

Kendinizi koruyunuz

Alınacak Önlemler
Kene Isırdıktan sonra ?

Kene İlacı

Kene Kovucu

Kene İlaçlama

Bir Türk deyimi daha geliyor “kene için orman yakmak” halk arasında sık kullanılan ve değişik anlamlar taşıyan “pire için yorgan yakmak” deyimi ilk kimin ağzından çıktı ve neden böyle birşey söyledi bilemeyiz ama pire için yorgan yakmak deyimi oldukça masumane bir deyim ve bu güne kadar pireye kızıp yorganı yakanda görülmedi. Zaten yaksada zararı kendine.

    Ama kene için orman yakmak ve 1940 lı yıllarda köylülerin gerçekten kene için orman yaktığını iddia etmek bugün keneyle başı derte olan keneye evladını, annesini,babasını, eşini kurban vermiş köylünün aklına çözüm önerisi getirmek Orman yangını sonunda “işin iyi tarafı kenelerden kurtulduk” gibi bir açıklama yapmak üstelik bu açıklamayı bir ülkenin Orman Genel Müdür Yardımcısının yapması inanılır gibi değil.

     2002 yılından beri ülkemiz KKKA ile tanıştı her yıl onlarca kurban verdik keneye, keneye evladını kurban veren ana dağda PKK ya evladını kurban veren ananın teröriste duyduğu kinin aynısını duyuyor.

    Önümüzdeki günlerde elinde bir benzin bidonuyla ormana kene yakmaya giden masum köylüleri görmek “ordaki kene benim evladımı öldürdü ben neden onu öldürmeyim ” dediğine şahit olmak olası sonuçlar.

     Bizleri yönetenlerin ağızlarından çıkan laflara dikkat etmeleri gerekir. Nede olsa koskoca Genel müd. yardımcısı vardır bir bildiği diye düşündürmeye teşvik edilmemelidir.

    Keneye verdiğimiz kurbanlara bir bakın hemen hepsi bilinçsizlikten gitti, bir vatandaşımız testisine yapışan keneyi utandığı için hasteneye gitmedi ve öldü, diğer bir vatandaşımız bu kene bizim kene bunlardan bişey olmaz deyip hayatını verdi bir diğeri ineğine yapışan keneyi açık yarası olan elleriyle patlattı öldü ve hemen hepsi aynı şekilde hayatlarını kaybetti.

   Yani işin özünde kene kaynaklı ölümlerin özünde bilinçsizlik yatıyor ve bilinçsiz vatandaşımıza üstü kapalı mesaj veriyoruz. 1940 larda halk keneden kurtulmak için orman yaktı, şimdi sizin hayatınızı tehtid eden keneler dahada saldırganlaştı ne duruyorsunuz yakın ormanları diyorsunuz yada siz böyle demiyorsunuz ama sizi böyle anlayacak milyonlarca insan var.

   Umarız halkımız bilinçsiz müdür yardımcılarımıza kulak asmazda orman yakan kene durumuna düşmez.